{"id":6582,"date":"2016-01-08T21:16:19","date_gmt":"2016-01-08T20:16:19","guid":{"rendered":"http:\/\/fundacjaoda.pl\/?page_id=6582"},"modified":"2016-05-24T11:19:36","modified_gmt":"2016-05-24T09:19:36","slug":"wieczor-trzech-kroli-koledowanie-2016","status":"publish","type":"page","link":"http:\/\/fundacjaoda.pl\/?page_id=6582","title":{"rendered":"220 lat historii Polski w kol\u0119dach – 06.01.2016"},"content":{"rendered":"

\"MARK8185\"<\/a>Wiecz\u00f3r \u015bwi\u0105tecznego kol\u0119dowania w Izbie Muzealnej Wodiczk\u00f3w rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 wyst\u0119pem uczni\u00f3w klasy 5d ZSP nr 2 w Koby\u0142ce, kt\u00f3rzy pod opiek\u0105 nauczycielki j\u0119zyka angielskiego, pani Iwony Red\u0142owskiej<\/strong>, przygotowali dla zebranych w Izbie go\u015bci wi\u0105zank\u0119 popularnych piosenek towarzysz\u0105cych zwykle okresowi \u015bwi\u0105tecznemu. Jan Malinowski<\/strong> za\u015bpiewa\u0142 \u201eSilent Night\u201d<\/em>, Liwia Szyma\u0144ska<\/strong> – \u201eWhen Christmas comes to town\u201d<\/em>, Maja Ciesielska <\/strong>– \u201eLast Christmas”<\/em>, a Natalia Skibska<\/strong> wykona\u0142a utw\u00f3r \u201eSanta Claus is coming to town\u201d<\/em>. Wszystkie piosenki dzieci wykona\u0142y w j\u0119zyku angielskim. Opr\u00f3cz podk\u0142adu muzycznego, kt\u00f3rym z wpraw\u0105 sterowa\u0142a pani Iwona, wyst\u0119pom dzieci towarzyszy\u0142o murmurando zebranych w Izbie go\u015bci.<\/p>\n

\"MARK8182\"<\/a>Drug\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 wsp\u00f3lnego kol\u0119dowania poprowadzili zaproszeni do Izby przemili go\u015bcie – Maria Balicka<\/strong><\/a> oraz Marek Moczulski<\/strong><\/a>. Tym razem zestaw przygotowanych kol\u0119d zosta\u0142 szczeg\u00f3lnie dobrany. Pan Marek podkre\u015bli\u0142, \u017ce w polskich kol\u0119dach odbity jest obraz historii naszego kraju – na ka\u017cdym etapie historii Polski kol\u0119da, opr\u00f3cz dozna\u0144 religijnych, pe\u0142ni\u0142a bowiem r\u00f3\u017cne funkcje. Do znanych melodii pisano nowe s\u0142owa m\u00f3wi\u0105ce o nadziei na odzyskanie niepodleg\u0142o\u015bci, o t\u0119sknocie za ojczyzn\u0105, o odwadze powsta\u0144ca, \u017co\u0142nierza, rozpaczy wi\u0119\u017ania, zes\u0142a\u0144ca. Kol\u0119dy wyra\u017ca\u0142y wiar\u0119 w to, \u017ce B\u00f3g odmieni nawet najtrudniejsze momenty \u017cycia.<\/p>\n

Pierwsz\u0105 wykonan\u0105 przez zebranych kol\u0119d\u0105 by\u0142a „Pie\u015b\u0144 o narodzeniu Pa\u0144skim”<\/em>, kr\u00f3lowa polskich kol\u0119d znana obecnie pod tytu\u0142em „B\u00f3g si\u0119 rodzi”<\/em>. Napisana przez Franciszka Karpi\u0144skiego w 1792 r. sta\u0142a si\u0119 \u015bwiadectwem tego, \u017ce kol\u0119da ma prawo m\u00f3wi\u0107 tak\u017ce o wolno\u015bci narodu. \u015apiewano j\u0105 i nadal \u015bpiewa na melodi\u0119 zaczerpni\u0119t\u0105 z kr\u00f3lewskiego poloneza koronacyjnego.<\/p>\n

\"MARK8213\"<\/a>Kolejn\u0105 kol\u0119d\u0105 by\u0142a u\u0142o\u017cona podczas mro\u017anej zimy 1863 r. „Kol\u0119da \u017co\u0142nierska”<\/em>, kt\u00f3rej s\u0142owa napisa\u0142 uczestnik Powstania Styczniowego Mieczys\u0142aw Romanowski, a autorem muzyki by\u0142 Zygmunt Noskowski. Narratorzy wieczoru w przejmuj\u0105cy spos\u00f3b roztaczali przed zebranymi w Izbie go\u015b\u0107mi nastr\u00f3j, jaki panowa\u0142 po upadku Powstania. Zes\u0142ania, przymusowa emigracja rozdziela\u0142y rodzin\u0119, a roz\u0142\u0105ka ta by\u0142a szczeg\u00f3lnie bolesna w wigilijny wiecz\u00f3r. Pan Marek przeczyta\u0142 utw\u00f3r Jacka Kaczmarskiego pt. \u201eWigilia na Syberii”<\/em> z 1980 r., a pani Maria poetycki list matki do syna przebywaj\u0105cego na zes\u0142aniu.<\/p>\n

Przyk\u0142adem kol\u0119dy pe\u0142nej wiary w odzyskanie niepodleg\u0142o\u015bci by\u0142a kolejna kol\u0119da – napisana w 1918 r. przez Artura Schr\u00f6edera, \u015bpiewana na melodi\u0119 kol\u0119dy „Lulaj\u017ce Jezuniu”<\/em>, nosz\u0105ca tytu\u0142 „Kol\u0119da obro\u0144c\u00f3w Lwowa”<\/em>.<\/p>\n

Przejmuj\u0105ce by\u0142y s\u0142owa wyrecytowanej przez pani\u0105 Mari\u0119 kol\u0119dy napisanej w 1931 r., w kt\u00f3ry nieznany autor wyrazi\u0142 swoje niezadowolenie z sytuacji panuj\u0105cej w wolnym ju\u017c kraju: <\/p>\n

      Hej, Polacy, czy wy \u015bpicie, czy te\u017c dobrze nie widzicie,
\n      co si\u0119 w Polsce dzieje, jak si\u0119 wr\u00f3g z was \u015bmieje.
\n      Do niezgody dopomaga i si\u0119 w kraju kryzys wzmaga. Hej kol\u0119da, kol\u0119da.
\n      Wszystkie partie pok\u0142\u00f3cone, w Sejmie pos\u0142y powa\u015bnione,
\n      w kraju pe\u0142no n\u0119dzy, wci\u0105\u017c brak nam pieni\u0119dzy.
\n      A tymczasem r\u00f3\u017cni rzesz\u0105 tylko si\u0119 do \u017c\u0142obu spiesz\u0105. Hej kol\u0119da, kol\u0119da.
\n      Drodzy bracia pos\u0142uchajcie, wiar\u0119 s\u0142owom moim dajcie,
\n      dzisiaj od tej chwili by\u015bcie si\u0119 zmienili
\n      i o swarach zapomnieli tylko Polsce s\u0142u\u017cy\u0107 chcieli. Hej kol\u0119da, kol\u0119da <\/em><\/p>\n

Pani Maria przeczyta\u0142a nast\u0119pnie tekst kol\u0119dy \u015bpiewanej w Warszawie w grudniu 1939 r., kiedy warszawiacy, smutni i bezradni wobec tocz\u0105cych si\u0119 walk, starali si\u0119 obchodzi\u0107 \u015awi\u0119ta Bo\u017cego Narodzenia zgodnie z tradycj\u0105 na tyle, na ile by\u0142o to mo\u017cliwe. S\u0142owa tej wojennej „Kol\u0119dy warszawskiej”<\/em> opublikowano w jednym z podziemnych pism w grudniu 1939 roku. Autorem tekstu jest Stanis\u0142aw Bali\u0144ski – polski poeta, prozaik, eseista i dyplomata. <\/p>\n

      O, Matko od\u0142\u00f3\u017c dzie\u0144 narodzenia na inny czas
\n      Niechaj nie widz\u0105 oczy stworzenia, jak gn\u0119bi\u0105 nas
\n      Niechaj si\u0119 rodzi Syn Najmilejszy \u015br\u00f3d innych gwiazd
\n      Ale nie tutaj, nie w najsmutniejszym ze wszystkich miast.
\n      Bo w naszym mie\u015bcie, kt\u00f3re pami\u0119tasz z dalekich dni,
\n      Krzy\u017ce wyros\u0142y, krzy\u017ce i cmentarz \u015bwie\u017cy od krwi,
\n      Bo nasze dzieci pod szrapnelami pad\u0142y bez tchu
\n      O, \u015awi\u0119ta Mario, m\u00f3dl si\u0119 za nami, lecz nie chod\u017a tu.
\n      A je\u015bli chcesz ju\u017c narodzi\u0107 w cieniu warszawskich zgliszcz,
\n      To lepiej zaraz po narodzeniu rzu\u0107 Go na krzy\u017c.<\/em><\/p>\n

Pani Maria przeczyta\u0142a r\u00f3wnie\u017c zebranym tekst „Kol\u0119dy modlitwy”<\/em>, kt\u00f3ry napisa\u0142 w Lidzie, w grudniu 1942 r., \u017co\u0142nierz podziemia, Mieczys\u0142aw Pujdak. <\/p>\n

W czasie II wojny \u015bwiatowej kol\u0119dy tworzono wsz\u0119dzie, gdzie tylko walczyli w Polacy: w okupowanej Warszawie, w Wilnie i we Lwowie, w lasach G\u00f3r \u015awi\u0119tokrzyskich, w oddzia\u0142ach partyzanckich, w obozach jenieckich i w obozach zag\u0142ady, w okopach frontowych pod Tobrukiem i Narwikiem, w Szkocji, Libii i we W\u0142oszech. Autorem jednej z wielu wersji kol\u0119dy „W\u015br\u00f3d nocnej ciszy”<\/em> by\u0142 kapitan Adam Kowalski, wnuk powsta\u0144ca styczniowego, \u017co\u0142nierz legion\u00f3w J\u00f3zefa Pi\u0142sudskiego, autor takich piosenek, jak „Morze nasze morze”<\/em>, „Marsza\u0142ek \u015amig\u0142y Rydz”<\/em>. Przeszed\u0142 ca\u0142y szklak bojowy \u017co\u0142nierza polskiego – kampani\u0119 wrze\u015bniow\u0105, internowanie w Rumunii, nast\u0119pnie przez W\u0119gry, Francj\u0119 dotar\u0142 do Szkocji – i wsz\u0119dzie upowszechnia\u0142 swoj\u0105 kol\u0119d\u0119. <\/p>\n

Inn\u0105 popularn\u0105 w\u015br\u00f3d polskich \u017co\u0142nierzy na zachodzie kol\u0119d\u0105 by\u0142a kol\u0119da „Przybie\u017celi do Betlejem \u017co\u0142nierze”, do kt\u00f3rej s\u0142owa napisa\u0142 mjr Antoni Bogus\u0142awski.<\/p>\n

\"MARK8206\"<\/a>„Kol\u0119da o\u015bwi\u0119cimska”<\/em> ze s\u0142owami „Nie by\u0142o miejsca dla Ciebie”, powsta\u0142a w latach 40. XX wieku. Autorzy s\u0142\u00f3w i melodii nie s\u0105 znani. Poniewa\u017c jest kol\u0119d\u0105 napisan\u0105 w obozie koncentracyjnym, budzi szczeg\u00f3lne wzruszenie. Inn\u0105, kt\u00f3rej s\u0142owa przypomnia\u0142a pani Maria, jest kol\u0119da u\u0142o\u017cona w obozie Ravensbr\u00fcck przez wi\u0119\u017aniark\u0119 Zofi\u0119 Grochowalsk\u0105, nauczycielk\u0119 z Suwalszczyzny. <\/p>\n

Kolejn\u0105 w programie tego wieczoru by\u0142a kol\u0119da „B\u00f3g si\u0119 rodzi, a my w \u015bwiecie po okopach rozrzuceni”<\/em> z repertuaru powsta\u0144c\u00f3w walcz\u0105cych w lasach radomszcza\u0144skich, u\u0142o\u017cona przez Mariana Buka\u0142\u0119, Henryka Fidlera i Stanis\u0142awa Koz\u0142owicza do melodii „B\u00f3g si\u0119 rodzi”<\/em>. <\/p>\n

Pan Marek, si\u0119gaj\u0105c do konspiracyjnych \u015bpiewnik\u00f3w z okresu II wojny \u015bwiatowej, przytoczy\u0142 kilka przyk\u0142ad\u00f3w kol\u0119d o tre\u015bci \u017cartobliwej, u\u0142o\u017conych, aby wywo\u0142a\u0107 u\u015bmiech i rado\u015b\u0107 w smutnych, wojennych czasach. <\/p>\n

Jedn\u0105 z weselszych kol\u0119d w repertuarze tego wieczoru by\u0142a kol\u0119da na znan\u0105, niekol\u0119dow\u0105 melodi\u0119 Micha\u0142a Zieli\u0144skiego „Serce w plecaku”<\/em>. S\u0142owa tej kol\u0119dy napisa\u0142a lekarka z Krakowa, Hanna Ko\u0142odziejska, kt\u00f3ra pracowa\u0142a w Pruszkowie w 1944 r., w szpitalu, przez kt\u00f3ry przewin\u0119\u0142o si\u0119 wielu powsta\u0144c\u00f3w i uciekinier\u00f3w z Warszawy.<\/p>\n

Nast\u0119pnie pani Maria przypomnia\u0142a utw\u00f3r Jerzego Michotka, lwowiaka, napisany po wojnie, z t\u0119sknot\u0105 wspominaj\u0105cego wieczory wigilijne na kresach, kt\u00f3re Polska bezpowrotnie utraci\u0142a, a pan Marek przeczyta\u0142 tekst kol\u0119dy u\u0142o\u017conej w latach 50. XX wieku w wi\u0119zieniu na Rokowieckiej przez ojca Tomasza Roztworowskiego, profesora muzyki, kapelana Komendy G\u0142\u00f3wnej Harcerstwa Polskiego. <\/p>\n

\"MARK8229\"<\/a>Na zako\u0144czenie wieczoru wszyscy za\u015bpiewali „Kol\u0119d\u0119 internowanych”<\/em>, kt\u00f3rej s\u0142owa napisa\u0142 w grudniu 1981 Maciej Z\u0119baty, na melodi\u0119 kol\u0119dy \u201eB\u00f3g si\u0119 rodzi\u201d<\/em>. O tym, jak internowani uczyli si\u0119 s\u0142\u00f3w tej kol\u0119dy przed zbli\u017caj\u0105c\u0105 si\u0119 Pasterk\u0105 opowiedzia\u0142 zebranym prof. Oskar Czarnik<\/strong>, polski literaturoznawca, profesor nauk humanistycznych, dzia\u0142acz opozycji w okresie PRL, uczestnik strajku w Bibliotece Narodowej. Po jego pacyfikacji zosta\u0142 internowany i przebywa\u0142 w o\u015brodkach odosobnienia w Warszawie\u2013Bia\u0142o\u0142\u0119ce i Jaworzu.
\n 
\n 
\n\"MARK8164\"<\/a>\"MARK8219\"<\/a>Wszystkie teksty kol\u0119d wybranych na ten wiecz\u00f3r przez pani\u0105 Mari\u0119 i pana Marka zosta\u0142y wydrukowane w postaci \u015bpiewniczk\u00f3w przez Karola Ma\u0142olepszego. Nad opraw\u0105 muzyczn\u0105 wsp\u00f3lnego kol\u0119dowania czuwa\u0142a Wala Patejuk, kt\u00f3ra wraz z grup\u0105 mocniejszych g\u0142os\u00f3w prowadzi\u0142a wsp\u00f3lne \u015bpiewanie oraz Anna Kornacka<\/strong><\/a> (fortepian) i Karolina Ma\u0142olepszy (flet), kt\u00f3re akompaniowa\u0142y tego wieczoru \u015bpiewaj\u0105cym. Galeria<\/a><\/strong><\/p>\n

Powr\u00f3t <\/strong><\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Wiecz\u00f3r \u015bwi\u0105tecznego kol\u0119dowania w Izbie Muzealnej Wodiczk\u00f3w rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 wyst\u0119pem uczni\u00f3w klasy 5d ZSP nr 2 w Koby\u0142ce, kt\u00f3rzy pod opiek\u0105 nauczycielki j\u0119zyka angielskiego, pani Iwony Red\u0142owskiej, przygotowali dla zebranych w Izbie go\u015bci wi\u0105zank\u0119 popularnych piosenek towarzysz\u0105cych zwykle okresowi \u015bwi\u0105tecznemu. Jan Malinowski za\u015bpiewa\u0142 \u201eSilent Night\u201d, Liwia Szyma\u0144ska – \u201eWhen Christmas \u2026 Continue reading → <\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":[],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/fundacjaoda.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/6582"}],"collection":[{"href":"http:\/\/fundacjaoda.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"http:\/\/fundacjaoda.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/fundacjaoda.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/fundacjaoda.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=6582"}],"version-history":[{"count":35,"href":"http:\/\/fundacjaoda.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/6582\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7897,"href":"http:\/\/fundacjaoda.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/6582\/revisions\/7897"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/fundacjaoda.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=6582"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}